تجزیه و تحلیل مایع مغزی نخاعی (CSF) یک ابزار قدرتمند برای افزایش تشخیص فرآیندهای مختلف در سیستم عصبی مرکزی مانند خونریزی، التهاب، عفونت، تومورها و سایر شرایط بالینی است. به‌علاوه، ارزیابی‌های سریالی ترکیبات موجود در CSF (مانند هورمون‌ها، داروها، انتقال‌دهنده‌های عصبی، نشانگرهای زیستی، متابولیت‌ها و ویروس‌ها) در تحقیقات پایه و ترجمه به همان اندازه حیاتی هستند. حجم CSF در سیستم عصبی مرکزی از طریق ترشح و جذب ثابت نگه داشته می شود.
I. ملاحظات عملیاتی
CSF معمولاً از طریق بطن مغزی یا سوراخ کمری جمع آوری می شود. پونکسیون کمری خطر نسبتاً کمتری از عوارض در پستانداران غیر انسانی دارد زیرا در بیشتر گونه‌ها، محل سوراخ‌کاری کمری از انتهای نخاع دور است. بیهوشی مناسب و تکنیک های آسپتیک، از جمله آماده سازی محل مانند اصلاح و استفاده از مواد استریل، ضروری است. حداقل باید از دستکش ها، سرنگ ها و سوزن های استریل با در نظر گرفتن پرده های جراحی استریل استفاده شود. جمع آوری مایع مغزی نخاعی معمولاً در حالت درازکشی جانبی، درازکش استرنوم یا نشستن انجام می شود که دسترسی به بطن های مغزی را بهبود می بخشد یا فضای بین مهره ای را از طریق خم شدن گردن یا ستون فقرات بزرگ می کند. اندازه و طول سوزن انتخابی باید برای گونه و اندازه پستانداران غیر انسانی- مناسب باشد. تکنیک ها، تجهیزات، مواد مصرفی مورد استفاده در طول عمل و مراقبت های حین عمل بسته به گونه، اهداف تحقیقاتی و ترجیحات دامپزشک بالینی متفاوت است.
برخی از پروتکل های تحقیقاتی ممکن است نیاز به جمع آوری مداوم CSF در طول زمان یا جمع آوری نمونه های CSF از افراد بیهوش داشته باشند. برای این پروتکل‌ها، جمع‌آوری مداوم CSF از میمون‌های رزوس بیدار را می‌توان از طریق-کاتترهای CSF کاشته‌شده طولانی‌مدت متصل به پورت‌های جمع‌آوری زیر جلدی به دست آورد.
نویسنده تمام تلاش خود را برای یافتن آخرین منابع در مورد حجم کل CSF، محدودیت‌ها یا توصیه‌هایی برای سوراخ‌های دورال، دفعات جمع‌آوری، حجم برداشت ایمن و نرخ‌های پر کردن CSF انجام داده است. ادبیات مربوط به این جنبه برای اکثر نخستی‌های غیر انسانی-محدود است. علاوه بر این، روش‌های جمع‌آوری متفاوت است، زیرا نظرسنجی‌های اعضای انجمن دامپزشکی غیر نخستی انسان- نشان می‌دهد که مؤسسات مختلف با موفقیت از روش‌های مختلف برای جمع‌آوری CSF استفاده می‌کنند. بنابراین، نویسنده ملاحظات و توصیه هایی را برای مجموعه CSF بر اساس بهترین شواهد موجود ارائه می دهد.
برای مرجع، مطالعات قبلی مشخص کرده اند که حجم ظاهری CSF در میمون های رزوس نر بالغ (8.0-10.6 کیلوگرم) 10+/-0.06 میلی لیتر است، با سرعت جریان CSF 0.018+/-0.003 میلی لیتر در دقیقه. سرعت تشکیل CSF در میمون های رزوس بین 28.6-44.2 میکرولیتر در دقیقه است. تحقیقات بیشتر در مورد پستانداران غیر انسانی در این زمینه برای تسهیل توسعه توصیه های آموزنده تر مورد نیاز است.
II. واکنش های نامطلوب بالقوه
اگرچه عوارض حین جمع‌آوری CSF در پستانداران غیر انسانی نادر است، تغییرات آناتومیکی و روش‌های فنی نامناسب یا ناکافی ممکن است منجر به آسیب نمونه یا عوارضی مانند خونریزی، فتق، عفونت، آسیب به ساقه مغز، نخاع، یا ریشه‌های عصبی و ناراحتی حیوان شود. اگرچه این عوارض نادر هستند، اما می توانند رفاه حیوانات را به خطر بیندازند.
با توجه به خطرات موجود، CSF باید توسط دامپزشک یا پرسنل دامپزشکی آموزش دیده جمع آوری شود. برای تلاش های ناموفق در جمع آوری CSF، شیوه ها ممکن است متفاوت باشد. معمولاً اجازه دادن به سه تلاش ناموفق توسط یک فرد معمول است. پس از سومین تلاش ناموفق، فرد واجد شرایط دیگری باید مسئولیت را بر عهده بگیرد. اگر فرد دوم پس از سه بار تلاش نتواند CSF را جمع آوری کند، تلاش باید متوقف شود. در همین حال، حیوان تحت درمان مسکن مناسب قرار می گیرد و پس از بیهوشی بهبود می یابد. تغییر محل جمع آوری (به عنوان مثال، از بطن های مغزی به کمر) پس از تلاش های ناموفق اغلب منجر به موفقیت می شود. اگر تلاش ناموفق بدون راهنمایی تصویربرداری رخ داد، می‌توان از قرار دادن سوزن با کمک فلوروسکوپی-استفاده کرد. علاوه بر افزایش میزان موفقیت، هدایت تصویر می‌تواند میزان سوراخ‌های تروماتیک را نیز کاهش دهد.
نظارت پس از عمل باید تا زمانی ادامه یابد که حیوان به قفس خود بازگردد و بتواند حالت ایستاده خود را بدون حمایت حفظ کند. نظارت بر حیوانات باید حداقل 24 ساعت یا طبق پروتکل تایید شده توسط کمیته مراقبت و استفاده از حیوانات سازمانی (IACUC) طول بکشد. پایش باید شامل ارزیابی پارامترهای اساسی فیزیولوژیکی، رفتاری و حرکتی باشد. علائم اختلال عملکرد عصبی، از جمله اما نه محدود به بی حالی، افسردگی، کما، و نشانه های فشار دادن سر، باید به ویژه ارزیابی شوند. سردرد و در نتیجه افت فشار داخل جمجمه به دنبال جمع آوری CSF در طب انسانی غیر معمول نیست. با توجه به این عارضه بالقوه در پستانداران غیر انسانی، درمان مسکن باید در حین جراحی ارائه شود و به مدت 2-3 روز پس از عمل یا بر اساس مشاهدات بعد از عمل مربوط به رفتارهای مرتبط با سردرد یا درد ستون فقرات ادامه یابد. موثرترین رژیم ضد درد ممکن است شامل درمان جامعی باشد که قبل از عمل شروع شده است.
III. ملاحظات IACUC و نگهداری سوابق
IACUC باید با روش های مربوط به جمع آوری CSF و تمام عوارض احتمالی آشنا باشد و حداقل سالیانه آنها را بررسی کند. تمام اطلاعات مربوطه، مانند دوز دارو، آماده‌سازی قبل از عمل، حجم جمع‌آوری‌شده CSF، دفعات جمع‌آوری و بهبودی کوتاه‌مدت و طولانی‌مدت بعد از عمل، باید در پروتکل IACUC توضیح داده شود و به‌طور مناسب در سوابق پزشکی یا گزارش‌های آزمایشگاهی ثبت شود.
در حالی که CSF ممکن است داده‌های مهمی در پروتکل‌های تحقیقاتی باشد، تکنیک‌های جمع‌آوری نامناسب می‌تواند بر رفاه حیوانات تأثیر بگذارد. هنگام ارسال پروتکل ها باید توجیه علمی تعداد و فراوانی مجموعه ها ارائه شود. به طور خاص، IACUC باید هر پیشنهاد مربوط به مجموعه CSF را به دقت ارزیابی کند و موارد زیر را در نظر بگیرد:
1. آیا جمع آوری CSF برای دستیابی به اهداف علمی ذکر شده در پروتکل ضروری است؟
2. آیا روش های جایگزین و روش های ارزیابی سیستم عصبی مرکزی کمتر تهاجمی (مانند تکنیک های تصویربرداری) در دسترس هستند و اگر وجود دارد، آیا در نظر گرفته شده است؟
3. آیا اپراتورها آموزش مناسبی دیده اند و مهارت کافی دارند؟
4. آیا بیهوشی و رژیم های مسکن مناسب بعد از عمل ارائه خواهد شد؟ در مورد طرح های بیهوشی و ضد درد باید با دامپزشکان حیوانات آزمایشگاهی مشورت کرد.
5. آیا حجم CSF جمع آوری شده سن و اندازه حیوان را در نظر می گیرد؟
6. آیا تعداد و دفعات سوراخ های دورال برای حیوان مناسب است و آیا خطر عوارض به حداقل رسیده است؟ اگر چندین مجموعه CSF بخشی از مطالعه باشد، حداکثر زمان جمع آوری برای هر حیوان باید مشخص شود.
7. آیا برنامه مانیتورینگ پس از عمل مناسب است؟
8. آیا تمام عوارض احتمالی پس از عمل در نظر گرفته شده است و آیا تمام مداخلات منطقی از جمله اتانازی ذکر شده است؟
